Vanaf groep 3 worden vriendschappen sterker en kiezen kinderen steeds vaker zelf met wie zij spelen. Juist daardoor kunnen subtiele vormen van buitensluiten ontstaan. In deze interactieve les ontdekken leerlingen dat je niemand hoeft uit te schelden of uit te lachen om iemand toch buiten de groep te laten vallen. Ook niet vragen of iemand mee wil doen of stil blijven als een ander wordt buitengesloten, heeft invloed op hoe iemand zich voelt.
Aan de hand van een herkenbare situatie op het schoolplein beleven leerlingen hoe buitensluiten ontstaat en welke rol de hele groep daarin speelt. Door een klassengesprek, een actief rollenspel en een creatieve reflectie leren zij dat iedereen invloed heeft op een veilige groep. Met één eenvoudige, vriendelijke zin kunnen zij ervoor zorgen dat een klasgenoot zich weer welkom voelt.
Deze volledig uitgewerkte les is speciaal ontwikkeld voor groep 3 van het primair onderwijs en sluit aan bij de belevingswereld van jonge kinderen. Door herkenbare voorbeelden en actieve werkvormen oefenen leerlingen op een laagdrempelige manier met sociale vaardigheden, groepsverantwoordelijkheid en het creëren van een klas waarin iedereen erbij hoort.
Het lesmateriaal bevat onder andere
- een volledig uitgewerkt lesplan met sprekersteksten voor de leerkracht;
- een herkenbare praktijkcasus over buitensluiten tijdens het buitenspelen;
- analysevragen met antwoordmodellen;
- een interactief rollenspel ‘Mag ik meedoen?’ met volledig uitgewerkte rolkaarten;
- een reflectieopdracht waarin leerlingen nadenken over hun eigen rol binnen de groep;
- praktische docenttips, evaluatiepunten en een checklist voor de voorbereiding;
- een wetenschappelijke onderbouwing en complete bronnenlijst.
► Download de lesinstructies en de materialen
De les duurt ongeveer 50 minuten, is direct inzetbaar zonder extra voorbereiding en sluit uitstekend aan bij de Week Tegen Pesten, de Gouden Weken, lessen sociaal-emotionele ontwikkeling, groepsvorming, burgerschap en sociale veiligheid.
Doelgroep: Primair onderwijs – groep 3 (6–7 jaar)
Duur: ± 50 minuten
Thema’s: Samen spelen, erbij horen, buitensluiten, groepsrollen, pesten als groepsproces, sociale veiligheid, burgerschap en preventie.

