PO groep 5 tm 8 Signalen van buitensluiten en pesten

De leerlingen leren hoe ze kunnen zien of iemand wordt buitengesloten of gepest en hoe ze kunnen helpen.

Duur van de les

45 minuten

Benodigde materialen

• Whiteboard of groot vel papier
• Verhalenkaartjes of korte situatieschetsen (bijvoorbeeld: ‘Pietje wordt niet gevraagd om mee te spelen’, ‘Lotte wordt uitgelachen omdat ze een andere jas draagt’)

Verhalenkaartjes of situatieschetsen

• In de pauze zitten alle leerlingen samen te praten, maar Joris zit alleen op een bankje en niemand kijkt naar hem om.

• Fatima wordt uitgelachen omdat ze een zelfgemaakte tas bij zich heeft.

• Bij een groepsopdracht wordt Sam steeds genegeerd als hij een idee wil inbrengen.

• In de gymles mag Jamal niet meedoen met een partijtje voetbal.

• Lisa wordt achter haar rug om belachelijk gemaakt omdat ze een andere kledingstijl heeft.

• Bij het projectwerk mogen Max en Emma niet bij een groepje, omdat “ze toch altijd zo stil zijn”.

• Een leerling zegt tegen een ander: “Waarom doe je altijd zo raar? Niemand vindt je leuk.”

• Bij het samenstellen van de teams voor een spel wordt Nora als laatste gekozen en niemand lijkt blij dat ze meedoet.

• In de kantine zegt iemand hardop: “Waarom zit hij hier eigenlijk, hij hoort hier niet bij.”

• Op sociale media plaatsen een paar leerlingen vervelende opmerkingen over het uiterlijk van een klasgenoot.

Stap-voor-stap instructie voor de leerkracht

1. Zeg: “Vandaag gaan we praten over hoe je kunt zien dat iemand zich alleen voelt of gepest wordt. Dat noemen we signalen.”

2. Leg uit: “Signalen zijn dingen die je ziet of hoort, zoals iemand die vaak alleen is of iemand die verdrietig kijkt.”

3. Lees een verhalenkaartje of situatie voor. Vraag: “Wat zie je hier? Wat voel je als je dit hoort?”

   Laat leerlingen reageren.

4. Zeg: “Wat kun je doen als je zoiets ziet gebeuren?”

   Laat een paar leerlingen ideeën noemen.

5. Vat samen: Schrijf op het bord: “Let op: verdrietig gezicht, iemand die vaak alleen is, iemand die niet mee mag doen.”

Verwerkingsopdracht

Laat leerlingen in tweetallen praten over een keer dat ze zagen dat iemand werd buitengesloten en wat ze toen deden of hadden willen doen.

Evaluatie van de les

Zeg: “Wat kun jij morgen doen als je ziet dat iemand alleen staat?”

Laat leerlingen kort reageren.

Toelichting op antwoorden

Als een leerling zegt: “Ik kan diegene vragen om mee te doen,” kun je zeggen: “Dat helpt om te laten zien dat je om diegene geeft.”