Voor Werknemers | Pesten op het Werk | Kenniscentrum Pesten

084-0035994

Foutmelding

You may not view this site from your current location.

Werknemers Pesten op het werk | Kenniscentrum Pesten

Een kwart van alle werkenden (26%) heeft wel eens te maken met treiteren, roddelen, uitlachen of ander vervelend gedrag op het werk. 

 

Bijna 1 op de 5 stelt dat de sfeer op het werk slechter is door de crisis. 

Dit blijkt uit gepubliceerd onderzoek d.d. 10 september 2020 van het CNV, uitgevoerd door Maurice de Hond onder een representatieve groep van 2.500 werkenden.  

‘Schokkende cijfers. Een respons van 26% betekent dat 2,3 miljoen werkenden te maken heeft met pestgedrag. Daarnaast is voor meer dan 1,5 miljoen werkenden de sfeer op het werk verslechterd door de crisis. Een zeer onwenselijke situatie,’ aldus Piet Fortuin, CNV-voorzitter.  

Waarom pesten volwassenen eigenlijk?

'Veel daders hebben voordeel bij deze machtsdemonstratie. Het levert ze een betere werkplek op, of een betere baan, doordat het slachtoffer doet wat zij willen. Of ze hebben een vriendje dat kan doorstromen naar de afdeling, zodra iemand is weggepest. Als iemand zich niet wil aanpassen aan de normen of gezagsverhouding binnen een groep, is hij soms het slachtoffer van pestgedrag van een hele groep. Bijvoorbeeld als iemand zo ijverig werkt, dat de kans bestaat dat het management de productienorm opschroeft.'

Hubert

De hele afdeling roddelt steeds over die ene collega, bij de lunch vraagt niemand hem mee. Dan zijn er nog de bestanden op zijn computer die opvallend vaak worden gemist en als iemand voor hem belt gaat het doorverbinden wel erg vaak mis. Als manager is het moeilijk te ontdekken of dit opzettelijk gebeurt en wie de schuldige is.

Ik word gepest op mijn werk ... wat kan ik doen?

  1. Trek een grens
    Het is belangrijk om voor jezelf een grens te stellen van wat je toelaatbaar gedrag vindt en wat niet. Grenzen stellen kan moeilijk zijn maar probeer toch echt jouw gestelde grenzen aan te geven. Hoe eerder je dit doet, des te meer kans dat het pestgedrag stopt.
  2. Bespreek het gedrag 
    Als de pester jouw grenzen of die van de organisatie overtreedt, dan is het belangrijk dit te bespreken met de pester. Blijf rustig en praat vanuit de ik-vorm: “ik vind het vervelend dat…”. Vertel welk gedrag je vervelend vindt en wat je niet accepteert. Soms realiseert de pester zich niet wat voor effect zijn/haar gedrag op jou heeft en kan de situatie worden opgelost door een goed gesprek. 
  3. Leg de situatie vast en zoek hulp
    Leg gebeurtenissen vast. Schrijf op wat het pestgedrag inhoudt, wat je tot nu toe hebt gedaan om het pestgedrag tegen te gaan, wanneer, met wie en waar. Zodoende heb je voor jezelf een overzicht van wat er is gebeurd en hoe deze situatie jouw werk heeft beïnvloed. Dit ‘archief’ kan helpen als je in gesprek gaat met een (externe) hulpverlener of instantie die je kan helpen om het pestgedrag op je werk tegen te gaan. 
  4. Maak een melding - Lees ook dit artikel Gepest op het werk: 'Wat je ook doet, wacht niet te lang met bespreken'
    Als het niet is gelukt voorgaande stappen uit te voeren, dan is het in elk geval belangrijk om wel melding te maken van het pesten. Een melding kan bijvoorbeeld worden gemaakt bij de leidinggevende, het bedrijfsmaatschappelijk werk, de vertrouwenspersoon, de bedrijfsarts of de ondernemingsraad. Je kunt, indien aanwezig, ook een klacht indienen bij de klachtencommissie. Een vakbond, ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging kan een klacht indienen bij de Inspectie SZW. De Inspectie SZW neemt deze klachten altijd in behandeling. Meldingen of klachten van werknemers worden door de Inspectie SZW betrokken in de risico-analyses, om te bepalen bij welke bedrijven en sectoren de Inspectie gaat controleren. Indien de situatie lang aanhoudt en (nog) niet is opgelost overweeg dan juridische hulp via bijvoorbeeld je rechtsbijstandverzekering of de rechtswinkel.
  5. Praat erover met iemand die je vertrouwt
    Is het niet gelukt om het pestgedrag met de pester te bespreken of merk je dat het gesprek geen effect heeft gehad? Praat er dan in ieder geval over met iemand die je vertrouwt. Dit kan zowel iemand van binnen (intern) als iemand van buiten (extern) de organisatie zijn zoals de vertrouwenspersoon en/of Arbo arts.Praten over pesten is super moeilijk, en dit is waarom!

Als je gepest wordt dan is het ontzettend belangrijk om hierover te praten. Hier zijn een aantal redenen voor. Als eerste is het belangrijk dat jij je hart kunt luchten. Door het met iemand te bespreken kom je misschien ook wel tot ideeën of oplossingen. Daarnaast voorkom je dat deze ervaringen in jouw lichaam vast blijven zitten en dat dit jouw eigenwaarde en zelfvertrouwen aan tast.

Ook pestkoppen profiteren van het feit als jij niemand iets durft te vertellen. Hierdoor durven zij dan weer door te gaan, ze weten dat ze dan toch niet geconfronteerd worden met hun gedrag. In feite maken wij het met name voor de pestkoppen makkelijk door hier niet over te praten en wij maken het voor ons zelf moeilijker. 

Kies iemand die je vertrouwt om mee te praten. Het moet iemand zijn waar jij je veilig voelt en dat jij het gevoel hebt dat hij/zij respectvol met jouw verhaal omgaat. Zoek dan samen naar oplossingen en meldt dat jij niet wil dat iedereen het weet. Geef duidelijk aan dat jij zoekt naar een goede oplossing zonder dat de pestkoppen gelijk weten dat dit van jou afkomstig is. Als je durft mag je het uiteraard openlijk oppakken en bespreekbaar maken maar de keuze hiervoor ligt bij jou. Jij moet je hier fijn bij voelen. 

Lees ook dit artikel van het Juridisch Loket met tips zoals deze 'Stap 4 Vraag om juridisch advies: Neem geen ontslag, maar bespreek eerst uw mogelijkheden.

 

Heb jij met pesten of online pesten te maken? Jij bent niet de enige. Je bent niet alleen!

 

Stichting Stop Pesten Nu heeft niet de mogelijkheid om iedereen individueel hulp te bieden. Wij vinden het wel belangrijk, dat jij over jouw (hulp)vraag met iemand kan praten om te kijken wat jij het beste kan doen. Om deze reden houden wij bij, bij welke organisaties jij terecht kunt! 

Bij al deze organisaties zitten getrainde mensen om met jou mee te denken over een oplossing!

► voor vragen over pesten   

Organisaties voor hulp & advies over pesten - Ik word gepest - Praat erover - Zij zijn er voor jou!

Volwassenen (vanaf 18 jaar)

  • De Alles Oké Supportlijn biedt support aan iedereen tussen de 18 en 24 jaar. Als het even niet zo lekker gaat. Alles is bespreekbaar. De Alles Oké? Supportlijn is een initiatief van De Kindertelefoon. Al meer dan 40 jaar praat De Kindertelefoon met kinderen en jongeren van 8 tot 18 jaar. Elke dag een luisterend oor chatten of bellen (0800-0450). Website www.allesoke.nl

  • Mind Korrelatie is een landelijke organisatie. Zij bieden anonieme, professionele, psychische, psychosociale hulp en geven individueel advies en hulp aan iedereen die hierom vraagt. Het is ook moeilijk om toe te zien als een dierbare gepest wordt, een kind, partner of ouder – maar ook als deze zelf pest. Bel 0900 - 1450 (maandag t/m vrijdag 09:00 - 18:00),  chatten, mailen of What'sappen via de website: www.mindkorrelatie.nl

  • De Luisterlijn - dag en nacht, alle dagen van de week, het hele jaar door voor een vertrouwelijk gesprek. Want praten lucht op. Bel 088 0767 000 Chatten of mailen kan via de website www.deluisterlijn.nl

  • Fier: biedt hulp aan mensen die veel hebben meegemaakt en daardoor bijvoorbeeld problemen hebben in het gezin, in het contact met vrienden, in de relatie, op school of werk. Misschien maak je je zorgen om jezelf, je kind of een kennis/vriend. dag en nacht, alle dagen van de week, het hele jaar door. Bel 088 - 20 80 000 of stel je vraag in de chat: ma t/m vrijdag van 16.00 uur - 06.00 uur, zaterdag en zondag van 20.00 uur - 06.00 uur. Website www.fier.nl

  • Politie: Bij spoed Bel 112 in levensbedreigende en heterdaad situaties zoals bij pesten dat u ziet dat iemand in elkaar geslagen wordt. Geen spoed, wel politie nodig? Het kan ook gebeuren dat u wel politie nodig heeft, maar de situatie niet levensbedreigend of op heterdaad is. Bel 0900-­8844 of chat met Vraag het de Politie hier
  • 113 Zelfmoordpreventie (24/7) - Ken of ben jij iemand met zelfmoordgevoelens? Bel direct ► 113. Zij bieden mensen de gelegenheid over hun gedachten aan zelfmoord te spreken en zijn ook voor mensen die een dierbare door zelfmoord zijin verloren. 113 dag en nacht, alle dagen van de week, het hele jaar door. Website 113Zelfmoordpreventie 

  • Slachtofferhulp: Hulp bij geestelijke mishandeling Wordt u door iemand in uw omgeving gekleineerd, geïntimideerd of gepest? Dan kan er sprake zijn van geestelijke mishandeling. U staat er niet alleen voor. Bel 0900-0101 (gebruikelijke belkosten). Maandag t/m vrijdag tussen 08.00 en 20.00 uur en zaterdag tussen 10.00 en 17.00 uur. Website: www.slachtofferhulp.nl 

 
 

Voor werknemers  

 

 

Leidinggevende 

11% van de mensen die wordt gepest, durft niets te zeggen over het pesten uit angst de baan te verliezen. 15% stelt dat de werkgever/leidinggevende minder tegen pesten optreedt dan voor de coronacrisis. 13% wordt overigens gepest door de leidinggevende zelf. ‘We snappen dat veel organisaties het water aan de lippen staat door de crisis. En de werkdruk in veel organisaties hoog is. Het is echter nooit reden om dit soort gedrag te tolereren,’ stelt Fortuin.  

Zorg Vooral in de zorg is een goede sfeer vaak ver te zoeken. Een kwart van het zorgpersoneel stelt dat de sfeer op het werk slechter is dan voor de crisis. 1 op de 3 zorgmedewerkers heeft te maken gehad met treiteren of ander vervelend gedrag. 

Verziekte werksfeer  Fortuin: ‘Zorgpersoneel is iedere keer de gebeten hond. Al maandenlang stellen ze hun leven in de waagschaal om Nederland door de crisis te helpen. Ze hebben daar bovenop nu dus te maken met een verziekte werksfeer. Ongehoord. 13% van de zorgmedewerkers geeft aan dat de werkgever niet optreedt tegen pesten. We vragen alle werkgevers in de zorg om hier paal en perk aan te stellen.’   

Overheid en ICT

Ambtenaren die bij de landelijke overheid werken (32%) en mensen in de ICT-sector (34%) krijgen ook bovengemiddeld vaak te maken met pestgedrag. De landelijke overheid schiet er ook op een andere manier slecht uit: maar liefst een kwart stelt dat hun werkgever niet optreedt tegen het pesten. ‘Zelfs in deze tijden van thuiswerken gaat het pesten gewoon door,’ aldus Fortuin. ‘We roepen ook deze werkgevers op om hard op te treden tegen ongewenst gedrag.

* Cijfers afkomstig uit de onderzoek van Maurice de Hond in opdracht van CNV september 2020

 

Pesten op het werk, komt het ook bij u voor, of valt het allemaal wel mee? Pestgedrag uit zich in sociale isolatie, agressief gedrag en roddelen en ook in organisatie: medewerkers zinloze taken laten doen of verkeerd beoordelen (lees meer over Pesten).

In 2018 werden in de industriële sector de meeste werknemers gepest door hun leidinggevende of een collega (11,7%). In alle andere sectoren lag dit percentage tussen de 5,6% en 9,7%. Pesten door klanten kwam het meest voor in de vervoer- en transportsector (8,8%). In de landbouwsector was het percentage werknemers dat door klanten wordt gepest het laagst (1,6%) (NEA 2018).

Psychosociale belasting per sector

Psychosociale arbeidsbelasting

De meeste mensen brengen een groot deel van hun tijd op hun werk door. De omgang met collega’s en cliënten kan veel invloed hebben op hoe iemand zich voelt, zeker als er sprake is van pesterijen, geweld, discriminatie of seksuele intimidatie. Dit kan ingrijpende gevolgen hebben in de vorm van ernstige lichamelijke- en psychische klachten. Daarnaast kan een hoge werkdruk ook een bron van stress vormen. Als een werknemer echter de ruimte heeft om werkzaamheden naar eigen inzicht in te richten (hoge mate van autonomie), dan hoeft een hoge werkdruk niet te leiden tot lichamelijke en psychische klachten

Welke werknemers zijn makkelijk doelwit?

Het meest kwetsbaar zijn werknemers die buiten een verder homogene groep vallen. Niet roken terwijl de rest wel rookt, homoseksueel zijn of als enige vrouw tussen veel mannen werken geven iemand een uitzonderingspositie. Wie kwaad wil, maakt hier misbruik van. Ook zijn slachtoffers vaak intelligenter dan de rest. Dat maakt hen een concurrent voor promotie en dus een doelwit. Het is voor degenen die worden gepest moeilijk zich in hun eentje tegen de treiteraars te verdedigen. Ingrijpen van een leidinggevende is dan ook hard nodig.

Werknemers vaker gepest door collega's dan door klanten

In 2018 gaf 8% van de werknemers aan in de afgelopen 12 maanden gepest te zijn door hun leidinggevende of collega’s. De meeste werknemers werden een enkele keer gepest (6,6%). In 0,44% van de gevallen werden werknemers ‘zeer vaak’ gepest. Daarnaast gaf 5,8% van de werknemers aan gepest te zijn door klanten in de afgelopen 12 maanden. Ook het pesten door klanten gebeurde meestal een enkele keer (5,0%). Slechts in 0,19% van de gevallen gebeurde dit ‘zeer vaak’  (NEA 2018).

Algemene informatie over Pesten op het Werk

  • Sociaal isoleren: steeds dezelfde persoon negeren in gesprekken en niet meevragen voor de lunch.
  • Bespotten: constant grappen maken vanwege iemands uiterlijk, gedrag of privésituatie.
  • Roddelen: van één persoon alleen de negatieve kanten belichten.
  • Dreigen: iemand dreigen met het doorbrieven van zijn fouten aan de manager.
  • Lichamelijk geweld: iemand een duwtje geven of opsluiten. Sommige slachtoffers worden letterlijk in elkaar geslagen.
  • Seksuele intimidatie: intimiderende opmerkingen maken of iemand ongewenst aanraken.

In de afgelopen jaren heeft Stop Pesten Nu zich intensief bezig gehouden met dit onderwerp. Als start van de samenwerking met Stichting Pesten op de Werkvloer zijn wij een gezamenlijke koffiepostercampagne tegen pesten op het werk gestart. Samen met Stichting Stop Pesten op de Werkvloer, de Vrije Universiteit (VU) Adriba en de 3 ervaringsdeskundigen is de petitie 'Stop pesten op het Werk!' aan de Tweede Kamer aangeboden (video RTL Z). Daarnaast is Stop Pesten Nu meerdere malen uitgenodigd door het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, om mee te denken over de nieuw te vormen campagne tegen pesten op het werk, ondermeer tijdens een expertsessie. De uitkomsten van alle overleggen met diverse partijen zijn verwerkt in de Campagne Herken jij Pesten op het Werk? (video Editie NL).