Landelijke Dag tegen Pesten 2022 | Stop Pesten NU

084-8340086

Foutmelding

You may not view this site from your current location.

Vandaag is het de Landelijke Dag tegen Pesten

Vandaag, 19 april, is het de Landelijke Dag tegen Pesten. Het stoppen en voorkomen van pestgedrag is iets wat elke dag aandacht vraagt, maar het is goed om op deze dag bewust stil te staan bij pesten en de gevolgen ervan, vindt Stichting Stop Pesten Nu. De dag is in het leven geroepen om één dag per jaar extra bewustzijn te creëren over pesten. Hiermee wordt geprobeerd om te bereiken dat mensen zelf in actie komen om pesten te stoppen, en dat ze zelf iets organiseren in hun eigen omgeving. 

Poster wie zwijgt stemt toe

Pesten is niet alleen een kinderprobleem

Dat gepest worden niet leuk is, weten de meeste mensen wel, vaak ook uit eigen ervaring. Toch is dat blijkbaar niet genoeg reden om het niet te doen, want pesten is alomtegenwoordig en komt zelfs steeds vaker voor naarmate we ouder worden. Volgens op wetenschappelijk onderzoek gebaseerde cijfers worden op scholen één op de tien leerlingen gepest, op het werk één op de acht werknemers, en in bejaardentehuizen zelfs één op de vijf bewoners. Onderzoeksinstituut TNO becijferde bovendien dat pesten op het werk de samenleving jaarlijks 900 miljoen kost, in de vorm van vier miljoen extra verzuimdagen. Dat pesten alleen onder kinderen gebeurt, is dus een misverstand.

Patricia Bolwerk: “Vroeger werd altijd gezegd dat pesten een kleuterding is, dat je daar als volwassene mee om hoort te kunnen gaan; heel veel mensen zijn met dat idee opgegroeid. Met als gevolg dat veel mensen die gepest worden en daar last van hebben, denken: ligt het dan aan mij, ben ik zo gevoelig?”

 

 

Leren omgaan met pesten

Pesten komt dus voor op scholen, op de werkvloer, binnen sportclubs en bejaardentehuizen, eigenlijk overal waar groepen mensen elkaar tegenkomen. Grenzen worden verkend, verlegd en overschreden. Hoewel pesten dus geenszins is voorbehouden aan kinderen, is de school vaak wel een van de eerste plaatsen waar mensen structureel met pesten in aanraking komen. En dus ook de plaats waar ze zouden kunnen leren om ermee om te gaan. 


Cijfers over Pesten

 

Verschil tussen pesten en plagen

Scholenadviseur Van de Sande en Stop Pesten NU-directeur Bolwerk hanteren allebei een helder onderscheid tussen plagen en pesten. Dat komt neer op de volgende zes kenmerken: plagen is kortdurend, pesten gebeurt langdurig (maandenlang) en regelmatig (meerdere keren per week); plagen vindt plaats op voet van gelijkwaardigheid, bij pesten is de pestkop de baas; plagen gaat heen en weer, pesten gaat altijd één kant op, met meestal hetzelfde slachtoffer; plagen is voor de lol, pesten is gemeen bedoeld; bij plagen kan je het zeggen als je het niet leuk vindt, pesten is moeilijker te stoppen; en plagen is doorgaans voor iedereen leuk, terwijl pesten voor het slachtoffer zeker niet leuk is. Maar zoals dit lijstje al laat zien; veel is afhankelijk van persoonlijke interpretatie – wat de een als plagen bedoelt, kan de ander als pesten ervaren. Marije van de Sande: “Het gaat er altijd om hoe degene die het ondergaat het ervaart. Het is niet aan een ander om te zeggen dat het wel meevalt.”

Een bijkomend probleem bij pesten is dat slachtoffers soms ontkennen dat ze gepest worden. Of ze laten niet merken dat ze het pestgedrag vervelend vinden. Patricia Bolwerk komt dat regelmatig tegen in haar praktijk als coach en trainer. Bijvoorbeeld bij een bedrijf waar zij was ingehuurd om iets te doen aan de verziekte sfeer: “Daar werd voor één iemand geen koffie gehaald, maar toen ik hem vroeg hoe het kwam dat hij geen drinken had, zei hij dat hij geen dorst had. Daardoor kon ik niks doen. Gepesten moeten het ook aangeven dat ze iets niet leuk vinden, anders kan je het ook niet goed voor ze opnemen.”

 

Veel slachtoffers, weinig daders?

Er is doorgaans veel aandacht voor slachtoffers van pesten. Terecht, want zij ondervinden soms levenslange schade van pesten. In 2014 kwamen onderzoekers van de Universiteit Leiden zelfs tot de conclusie dat pesten een risicofactor is voor zelfdoding – en in het bijzonder cyberpesten, omdat dat niet ophoudt als je thuis bent. Patricia Bolwerk: “Cyberpesten is veel laagdrempeliger, dat zeggen leerlingen zelf ook: je hoeft iemand niet in zijn gezicht aan te kijken en te zien wat voor verdriet je iemand daarmee doet.”

Hoe groot de gevolgen van pesten kunnen zijn, blijkt bijvoorbeeld uit het in de media breed uitgemeten verhaal van de 15-jarige Limburgse jongen Tharukshan Selvam, die in 2017 naar verluidt door pesten overging tot zelfdoding. Marije van de Sande kent dat soort verhalen, maar wil geen uitspraken doen over specifieke voorbeelden. “We proberen daar heel voorzichtig in te zijn, omdat je nooit weet wat er nog meer speelt, in gezin, karakter of aanleg. Maar het kan wel degelijk zo zijn dat pesten het laatste zetje geeft.”

De verhalen van de daders, de pestkoppen, worden veel minder vaak belicht in de media. Terwijl er toch veel pesters zouden moeten rondlopen, afgaande op het aantal slachtoffers. Patricia Bolwerk merkt het ook op ouderavonden; toegeven dat je pest (of dat je zoon of dochter dat doet) is een taboe: “Als ik vraag wie er een kind heeft dat weleens gepest is gaan er altijd wel een paar handen omhoog. Maar als ik vraag, en wie heeft een pester, dan is dat misschien één op de vijftig.”

 

Online Pesten is niet altijd zichtbaar en komt veel vaker voor dan je denkt

Online Pesten, ook cyberpesten of digitaal pesten genaamd, is een vorm van pesten waarbij het slachtoffer gekwetst wordt via nieuwe (social) media en apps. Dat kan op vele manieren: beledigende emails, haatreacties op Instagram of Snapchat, gemene opmerkingen via social.mediaapps en via What'sapp, ongewenste video of foto’s die viraal gaat en nog veel meer.  nline Pesten komt voor bij elke leeftijd. Dit kan bijvoorbeeld thuis, op school en op werk tussen collega`s voorkomen. Jongeren worden relatief meer online gepest dan ouderen.

Pesten en online pesten, is allebei even erg| Hoewel online pesten ook anoniem kan. De dader kan zich dus makkelijker verschuilen via internet waardoor jouw naam heel snel bij heel veel mensen in een kwaad daglicht kan komen te staan. Daarbij kan online pesten ook 24/7 door blijven gaan.

“Kinderen en jongeren die zowel online als offline gepest worden, voelen zich vaak nog slechter. Ze gaan nog meer twijfelen aan zichzelf en voelen zich schuldig en beschaamd. Daarom durven ze niet snel te vertellen wat er aan de hand is. Toon daar als volwassene begrip voor, zodat ze er in de toekomst sneller over zullen praten.”
 
Gie Deboutte Vlaams netwerk ‘Kies Kleur Tegen Pesten’
 

Meer informatie over Online Pesten / Cyberpesten

 

Pesten onder ouderen

Wie dacht dat pestgedrag vooral bij kinderen voorkomt heeft het mis. Het neemt namelijk toe naar mate onze leeftijd stijgt. Lange tijd was er maar weinig bewijs voor pesten onder ouderen. Nu wel. Hester Trompetter en haar collega’s van de Radboud Universiteit hebben ruim 120 bewoners van 6 zorgcentra vragen gesteld over hun ervaringen met pesten. Zo’n 20 procent van de ouderen geeft aan weleens gepest te worden. Volgens het verzorgend personeel gaat het zelfs om 40 procent. Pestgedrag in woonzorgcentra kan bestaan uit negeren, uitsluiten en negatieve blikken en opmerkingen. Meestal durven slachtoffers dit niet te melden.

Meer informatie over  pesten bij ouderen en in woonzorgcentra


Pesten op de werkvloer

Bijna een kwart van de Nederlanders is wel eens gepest door collega’s of leidinggevenden. Een van de redenen om elk jaar op 19 april de landelijke dag tegen pesten af te kondigen en tips te geven over hoe het probleem is aan te pakken. 

Stress, angst, depressie, een hoge bloeddruk en maag- en darmklachten zijn enkele symptomen die voor kunnen komen bij mensen die gepest worden. Volgens de organisatie Stop Pesten Nu hebben deze klachten veel invloed op het jaarlijks verzuim: pesten op het werk zorgt naar schatting jaarlijks voor vier miljoen extra verzuimdagen. Dat is maar liefst 900 euro aan loondoorbetaling voor werkgevers! Om dit probleem tegen te gaan, wordt met heel werkend Nederland op 19 april stil gestaan bij dit probleem, op de landelijke dag tegen pesten.

Meer informatie over pesten voor Werkgevers

en voor Werknemers

 

Onderwijs - Waarom is pesten aanpakken zo complex

Waarom is pesten aanpakken zo complex

Bekijk bovenstaande video door op de afbeelding te klikken of op deze link waar Sander Dekker laat zien welke partijen allemaal nodig zijn om pesten aan te pakken.

Pesters leren niet met overleg of met begrip voor anderen iets te bereiken en blijven vaak onaangepast gedrag vertonen. Daardoor hebben ze een grotere kans om op latere leeftijd probleemgedrag te vertonen, zoals delinquentie (Nansel e.a., 2004). Klasgenoten die niet direct bij het pesten betrokken zijn, ondervinden vaak ook hinder van ernstige pesterijen; ze voelen zich minder veilig en zijn bang om het volgende slachtoffer te worden (Nishina & Juvonen, 2005). Pesten heeft tot slot ook negatieve gevolgen voor het welbevinden van leerkrachten (zie Espelage e.a., 2013).

Meer informatie over pesten Voor Scholen

voor Ouders & Opvoeders en voor Kinderen & Jongeren

 

Pesters willen niet per se pesten

Zowel Bolwerk als Marije van de Sande pleiten er dan ook voor om pesten bespreekbaarder te maken, ook voor pesters. Beide experts zijn het erover eens dat pesten geen individueel probleem is, een verhaal van één gemene pestkop waar iets aan gedaan moet worden, maar altijd binnen de context van een groep gezien moet worden. Van de Sande: “Pesten is een groepsprobleem: binnen de groep is iets aan de hand waardoor iemand behoefte voelt om te pesten, een pester voelt zichzelf niet veilig. Pesters zitten er vaak helemaal niet op te wachten om iemand te pesten.”

Patricia Bolwerk ziet groepsdruk als de allergrootste factor bij pesten; mensen – en zeker kinderen – doen veel om bij de ‘coole groep’ te horen. Ook op het werk kan dat spelen, zelfs bij leidinggevenden. “Er zijn best wat managers die graag populair willen zijn bij hun team, en die daarom pesten. Iemand negeren, standaard niet reageren op mailtjes, altijd pas op het laatste moment laten weten of een vakantieaanvraag wordt goedgekeurd, mensen in onzekerheid houden over hun contractverlenging; de verschijningsvorm verschilt van de lagere school, maar de motieven zijn hetzelfde.”

 

Waarom pesten mensen?

Wat die motieven dan precies zijn? Het Hollywoodverhaal waarin een pester altijd eigenlijk zelf bang en onzeker is, is volgens beide experts niet uit de lucht gegrepen. Pesten is een negatieve manier van aandacht vragen, vaak vanuit een gebrek aan zelfvertrouwen. Het is een manier voor de pester om zichzelf staande te houden in een groep. Niet voor niets gaan slachtoffers van pesten later vaak zelf ook pesten. Patricia Bolwerk: “Proactief pesten is dat; als ik het zelf doe weet ik in ieder geval dat ík niet de pineut ben. Als je helemaal happy bent van binnen en buiten dan heb je pesten niet nodig.”

Marije van de Sande merkt op dat de rol van pester niet vastligt. Soms is iemand in de ene groep een pester, in de andere groep een gepeste, en in een derde groep alleen maar een omstander. Het is een complex groepsgebeuren, waar weinig eenduidigs over te zeggen valt. Wel wijst ze op een artikel waarin pesten in verband wordt gebracht met een tekort aan een van de drie psychologische basisbehoeftes: relatie (ik hoor erbij), autonomie (ik mag zijn wie ik ben) en competentie (ik kan wat). “Het lijkt erop dat pesten een manier is om aan die behoeftes te voldoen, omdat het een bepaalde status geeft. Pesters zijn vaak populair, maar niet per se geliefd.”

 

Hoe pak je pesten aan?

Pestprotocollen, posters met gedragsregels aan de muur, of als slachtoffer zelf terugvechten tegen een pestkop; wat is nu de beste manier om pesten te stoppen? Marije van de Sande is gewend die vraag te krijgen van leraren, en ze benadrukt altijd dat er voor pesten niet zoiets bestaat als een ‘quick fix’: “Er is niet één antipestmethode die altijd werkt. Wat belangrijk is, is dat leerlingen erop kunnen vertrouwen dat ze ook fouten mogen maken. En daarnaast, dat je als school hele duidelijke afspraken maakt, en die ook handhaaft. Dat leerlingen weten: als ik dít flik is dát de consequentie.”

Ook Patricia Bolwerk benadrukt nogmaals dat het belangrijk is om pesten in de groep oplossen, het liefst zelfs dóór de groep. Als een groep zelf alert is op pesten, is ingrijpen van een leraar of leidinggevende niet nodig. En dat is ook goed, want pesten gebeurt immers vaak buiten het zicht. “Onderzoek laat zien dat als een peer group ingrijpt, pesten binnen tien seconden afgelopen kan zijn. Daarom is het zo belangrijk om de hele groep bewust te maken, dan zijn we zo veel sneller dan alle pestprotocollen bij elkaar. De groep zelf staat er altijd met de neus bovenop.”

Bron Nationale Onderwijsgids / Harmen van der Meulen

Praten over pesten is super moeilijk, en dit is waarom!

Een op de drie kinderen die veel gepest wordt, durft dit aan niemand te vertellen, zo blijkt uit onderzoek. Waarom is het, ook voor volwassenen, zo moeilijk om hardop te zeggen dat je gepest wordt? Patricia Bolwerk van stichting Stop Pesten Nu legt het je uit.

Praten over pesten is supermoeilijk: dit is waarom RTL Nieuws

Klik op bovenstaande afbeelding om de video af te spelen of klik hier video RTL Nieuws. Zie ook de YouTube afspeellijst 'Tips als je gepest wordt'

 

► Ik word gepest & ► Ik heb hulp (of advies) nodig ...

Misschien wil je het liefst het pesten zo snel mogelijk vergeten, er niet meer aan denken en er niet over praten. Dat is begrijpelijk. Maar het pesten houdt meestal niet op als niemand er iets over weet. Ook als je niet meer gepest wordt of zelf niet meer pest, kun je nog last hebben van de gevolgen. Dat is heel normaal.  Maar hoe ga je daarmee om? En praten over pesten, hoe doe je dat eigenlijk.  Waarom is het zo moeilijk (ook voor volwassenen) om hardop te zeggen dat je gepest wordt? 

 

Stichting Stop Pesten Nu heeft niet de mogelijkheid om iedereen individueel hulp te bieden. Wij vinden het wel belangrijk, dat jij over jouw (hulp)vraag met iemand kan praten om te kijken wat jij het beste kan doen.  Om deze reden houden wij bij, bij welke organisaties jij terecht kunt! 

Bel, chat of mail over Pesten of Online Pesten voor hulp met onderstaande organisaties Zij zitten er voor jou!

 

Doelgroep: 
Bejaarden
Kinderen en jongeren
Professionals
Sport en Vrije Tijd
Pesten op het werk
Ouders

Tip van de redactie

Heb je haast? Navigeer dan snel naar:Angela

► Scholen & Professionals Kenniscentrum Pesten in het Onderwijs

► Sportverenigingen Kenniscentrum Pesten in de Sport

► Werkgevers Kenniscentrum Pesten op het WerkJan Joost

► Ouderen Kenniscentrum Pesten in Woonzorgcentra

Tip Stop Pesten Nu

 

Breng snel een bezoekje aan ...

Kenniscentrum (Klassiek) Pesten 

Kenniscentrum Online pesten (cyberpesten)

Kennisbank & Downloadcentrum o.a. Beleid & Factsheets  / Handleidingen / Lesmaterialen Posters / Wetenschappelijke Onderzoeken 

► Ik word gepest, wat kan ik doen

 

 

Stichting Stop Pesten Nu is het enige Erkende Goede Doel tegen Pesten in Nederland!

CBFGoede Doelen NederlandANBIKBUnesco